رابطه‌ی بین توانایی درک خطرات ترافیکی با ویژگی‌های شخصی و تجربیات رانندگی

نویسندگان

دانشیار گروه آموزشی روانشناسی دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده

مرگ‌ومیر و جراحت‌های ناشی از حوادث ترافیکی از مشکلات مهم بهداشتی و اقتصادی-اجتماعی ایران است. مطالعه حاضر سه هدف داشت. 1. تهیه آزمون درک خطرات ترافیکی ایرانی، 2. بررسی ارتباط توانایی درک خطر با ویژگی‌های شخصی (سن، وضعیت تأهل و میزان تحصیلات) و تجربیات رانندگی (سابقه‌ی گواهی‌نامه، سابقه‌ی رانندگی، میزان رانندگی و تعداد تصادفات و جریمه‌ها) و 3. بررسی میزان پیش‌بینی پذیری درک خطر به‌وسیله‌ی ویژگی‌های شخصی و تجربیات رانندگی. 126 راننده (میانگین سنی 79/37 و انحراف استاندارد 85/8) با روش نمونه‌گیری در دسترس در پژوهش توصیفی-تحلیلی حاضر شرکت کردند. آزمون درک خطر ترافیکی بومی شامل 33 کلیپ از موقعیت‌های خطر ترافیکی ساخته و به‌کار برده شد. روایی آزمون توسط تیم متخصص تائید شد. پایایی آزمون به‌وسیله آلفای کرونباخ (94/0) و آزمون-بازآزمون (748/0) به دست آمد. یافته‌ها نشان دادند که بین سابقه‌ی رانندگی با نمره درک خطر ترافیکی همبستگی معنادار و مثبتی وجود دارد. نتایج رگرسیون خطی بیان کرد تجربه‌ی رانندگی پس از کنترل سایر متغیرها همچنان می‌تواند درک خطرات ترافیکی را پیش‌بینی کند. تحصیلات بیشتر نیز پیش‌بین کننده معناداری برای درک خطر بود. درنتیجه با افزایش تجربه رانندگی، درک خطر ترافیکی افزایش می‌یابد. لذا توجه به ارتقاء توانایی درک خطر بالأخص در بین رانندگان مبتدی تأکید می‌گردد.

کلیدواژه‌ها